sosyal medya ile ilgili hikayeler

Eski arkadaşları buluşturma, uzakları yakın etme vaadiyle hayatımıza giren sosyal medya, bugün çok daha kalabalık ama her zamankinden daha sessiz bir hâle geliyor. Üstelik bu sessiz kalabalık, “sosyal” kelimesinin anlamını kökünden değiştiriyor.

ABD’den öğrenci vizesi almak isteyenler için sosyal medya geçmişi artık bir ret ya da kabul gerekçesi olabilir. Oysa sosyal medya, insanların kendi benliklerini özgürce ifade edebileceği bir alan vaadiyle doğmuştu. Bugün bu alanda devlet gözetiminin bir norm hâline gelmesi, bu temel vaadin sarsılması anlamına geliyor.

Son günlerde pek çok TikTok kullanıcısı, aşırı zayıf bedenleri idealize eden, sağlıksız kilo verme yöntemlerini normalleştiren ve beden algısını çarpıtan SkinnyTok videolarının algoritmalarına nüfuz etmeye başlamasından şikayetçi. Düzenleyici kurumların da dikkatini çeken bu akım, esasında kültürel hafızanın ve toplumsal normların dijital bir yansıması.

X’te öfkeli bir aktivist, LinkedIn’de hırslı bir profesyonel, Instagram’da pozitif enerji veren bir moda gurusu, TikTok’ta komik bir arkadaş… Dijital dünyada her platform, kullanıcıdan başka bir persona istiyor. 21’inci yüzyıl insanı, sürekli “Ben kimim?” ve “Nasıl görünmek istiyorum?” soruları arasındaki ince çizgide yürüyor.

OpenAI’ın sosyal ağ kurma yolunda olduğuna ilişkin kulis haberleri yayılıyor. Bu fikri, sadece “Madem rakipler bizim alana giriyor, biz de onların alanına gireriz” ekseninde bir meydan okuma olarak göremeyiz. Çünkü yeni bir sosyal ağ demek, yeni ve muazzam bir veri havuzu demek. Deneysel bir füzyon mutfağındayız şimdi. Pahalı ve acı bir deney olabilir tabii. Yeni riskler bu restoranda açık büfe. Üstelik ultra her şey dahil.

ABD Federal Ticaret Komisyonu’nun (FTC) Meta’ya Instagram ve WhatsApp satın alımıyla rekabeti engellediğini öne sürerek açtığı tekelcilik karşıtı davada ilk duruşma görüldü. Meta CEO’su Mark Zuckerberg, dünkü duruşmada tanık kürsüsünde oturarak FTC’nin sunduğu kanıtlara karşı kendini savundu.

Instagram’da bir hikaye zinciri gördünüz: “Sen de ekle: Eşitlik, adalet, özgürlük.” Otomatik olarak parmağınız ekrana gidiyor. Birkaç kelime, belki bir emoji ekliyorsunuz. Görev tamam. Peki bu paylaşım gerçekten bir etki yaratıyor mu? Yoksa sosyal medya aktivizmi, içimizi rahatlatan bir illüzyona mı dönüştü?

Son yıllarda kaç kez şu anı yaşadınız? Arkadaşınız telefonunda size takip ettiği birini gösteriyor. Ancak onun ve 5 milyonun üzerinde takipçisinin gözünde "çok ünlü" olan bu kişiyi siz hayatınızda bir kez bile görmemişsiniz. Bu nasıl olabilir diyorsanız cevabı basit: Algoritmik şöhret.