Geçmişe isim koymak: Bizans diye bir devlet var mıydı?

Bir devleti, kendi çağında kendine verdiği adla mı anmalıyız, yoksa sonradan yakıştırılan adla da anabilir miyiz? Bu sorunun tek bir doğru cevabı yok. Ancak şunu bilmeden sağlıklı bir tartışma yürütülemez: Bizans, Doğu Roma’nın kendine verdiği bir ad değildir. Bu da bizi daha büyük bir soruya götürür: Tarihi kim anlatıyor, hangi kelimelerle ve neden?
Geçmişe isim koymak: Bizans diye bir devlet var mıydı?

Bizans diye bir devlet var mıydı? Bunun kısa cevabı: Hayır. Uzun cevap ise biraz can sıkıcı ama gerekli. Çünkü tarih kitaplarında, müzelerde ve gündelik dilde sıkça kullandığımız “Bizans” devleti, kendi çağında hiç var olmadı. Ne bir imparatorluk bu adı kullandı ne de o imparatorluğun insanları kendilerine “Bizanslı” dedi.

Strabon başta olmak üzere antik kaynaklara ve modern tarihçilerin yorumlarına göre, tarihi MÖ 7. yüzyıla kadar giden Byzantion, bugünkü Topkapı Sarayı ve Sultanahmet çevresinde kurulmuş, Haliç’i doğal liman olarak kullanan, çoğunlukla deniz ticaretiyle geçinen mütevazı bir kentti. Adını, kurucu Megaralıların kralı Byzas’tan alıyordu.

Hoş geldin! Aposto Premium üyelerine özel bu içeriği okumak için Premium üye olabilir ya da Premium hesabına giriş yapabilirsin.

Aposto Premium
Ayda

  • Aposto'nun tüm arşivine ve güncel yayınlara sınırsız erişim.
  • Yükselen endüstrilerden gelişme ve içgörüleri aktaran, entelektüel dünyanı besleyecek Premium üyelere özel makale ve bültenler.
  • Gündemdeki gelişmeleri küresel bir perspektifle aktaran analizler.
  • Aposto Radyo için hazırladığımız podcast ve sesli belgesellere websitemiz ve mobil uygulamamızdan erişim imkanı.
Aposto Premium üyesi misin? Giriş yap
demet
Aposto İstanbul

Aposto İstanbul

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

YAZARLAR

Şerif Yenen

Anadolu’nun 12.000 yıla uzanan uygarlıklar tarihini sahada, metinde ve kamusal alanda anlatan bir kültür tarihçisi ve profesyonel turist rehberidir. Çalışmaları, avcı-toplayıcı topluluklardan Neolitik yerleşimlere, antik uygarlıklardan Bizans ve Osmanlı dünyasına uzanan geniş bir zaman dilimini kapsar. Yenen, kültürel mirasın korunması, kentsel ve kırsal arkeoloji, “yaşayan peyzaj” ve tarih ile gündelik hayat arasındaki ilişki üzerine üretmektedir. Amerika Birleşik Devletleri’nde Smithsonian Institution başta olmak üzere müzeler, üniversiteler ve kültür kurumlarında çok sayıda sunum yapmış; Anadolu’nun kültürel mirasını uluslararası izleyiciyle buluşturmuştur. Üç ciltlik Turkish Odyssey adlı kapsamlı kültür rehberinin yazarı olan Yenen, Türkiye’nin farklı bölgelerinde rehberli saha çalışmaları, tematik turlar ve anlatı odaklı kültür projeleri yürütmektedir.

Aposto İstanbul

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

OKUMAYA DEVAM EDİN