Bilim insanları 'e-Taste' ile sanal gerçeklikte tat deneyimi sunuyor

Bilim insanları, sanal ve artırılmış gerçeklik deneyimlerini daha etkileyici hâle getirmek için yiyecek ve içeceklerin tatlarını yeniden oluşturabilen bir cihaz geliştirdi. "e-Taste" adı verilen bu teknoloji tatları dijital olarak paylaşma imkanı sunuyor. 

e-Taste beş temel tat bileşiğini kullanıyor: Glukoz (tatlılık), sitrik asit (ekşilik), sodyum klorür (tuzluluk), magnezyum klorür (acı tat) ve glutamat (umami). Ancak henüz "baharat" gibi bazı tatları taklit edemiyor.

Potansiyel kullanım alanları: Araştırmacılara göre e-Taste yalnızca eğlence ve sanal gerçeklik dünyasına değil birçok farklı alana da katkı sağlama potansiyeline sahip. e-Taste’in olası kullanım alanları şunlar:

• Sanal yemek deneyimleri ve uzaktan duyusal testler,
• Çevrimiçi alışveriş, özellikle yiyecek-içecek sektöründe tat bazlı karar verme süreçleri,
• Kilo yönetimi, diyet programlarında gerçek yiyecek tüketimi olmadan tat deneyimi,
• Fiziksel rehabilitasyon, tat algısı kaybı yaşayan bireyler için terapötik kullanım.

Teknolojik zorluklar: Tatları uzaktan paylaşmak, görüntü ve sesi paylaşmaktan daha karmaşık bir süreç. Önceki araştırmalarda bazı temel sorunlarla karşılaşıldı. Elektriksel veya ısıl uyarımlarla dil uyarılabilse de bu yöntem yalnızca sınırlı tatlar oluşturabiliyor. Kimyasal kullanımı, güvenilirliği ve sürdürülebilirliği konusunda da bazı sorunlar oluşabiliyor. Tat tomurcuklarının dil üzerindeki dağılımı, belirli tatları oluşturmak için doğru noktaların hedeflenmesini gerektiriyor.

Çözüm yolları: e-Taste bu zorlukları aşmak için iki ana bileşen sunuyor. Elektronik dil, bir yiyecek veya içeceğin sıvılaştırılmış örneğindeki tat bileşiklerini algılayarak analiz ediyor ve bilgiyi kablosuz olarak iletiyor. Tat dağıtım mekanizması ise küçük elektromanyetik pompalar kullanarak beş temel tat bileşiğini içeren sıvıları bir jelden geçirerek kullanıcının ağzına iletiyor.

Deneyler ve sonuçlar: Araştırma kapsamında yapılan deneylerde gönüllüler farklı ekşi tat seviyelerini %70 doğrulukla ayırt edebildi. Başka bir testte katılımcılar limonata, kek, yağda yumurta, kahve ve balık çorbasını temsil eden tatları %87 doğrulukla tanımladı. 

Bir adım ileriden: University College London’dan Profesör Marianna Obrist, e-Taste teknolojisini umut verici bulduğunu belirterek tat duyusunun dijital deneyimlere başarılı şekilde entegre edildiğini söyledi. Cihazın geliştirilmesiyle gelecekte sanal yemek deneyimlerinden tıbbi tedavilere kadar pek çok alanda yenilikçi uygulamaların önü açılabilir.