İspanya'nın en eski yemek kitabı Sent Soví’yle Ortaçağ İspanyol mutfağı

Sakatat ve baharat ağırlıklı tarifler içeren Sent Soví kitabı, transatlantik seyahatin mutfağı nasıl dönüştürdüğünü gözler önüne seriyor.
İspanya'nın en eski yemek kitabı Sent Soví’yle Ortaçağ İspanyol mutfağı

5 Mart - Versuni - apero
Versuni ile birlikte

LatteGo ile evde barista olun

Türkiye’de kahve kültürünün gelişmesiyle evde kahve yapımına ilgi artarken Philips , sektörde liderliğini koruyor. GfK verilerine göre, tam otomatik espresso makineleri pazarında Philips Ev Aletleri %70’lik paya sahip.

Daha fazlasını öğren →

apéro

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

İspanya’nın günümüze ulaşan en eski yemek kitabı Sent Soví, 1324 yılında yazılan 72 tariften oluşuyor. Kristof Kolomb’un ABD’yi keşfinden yaklaşık 170 yıl önce kaleme alınan bu kitap; domates, patates, biber gibi bugün İspanyol mutfağının temelini oluşturan malzemelerin o dönemde bilinmediğini gösteriyor.

Baharatın gücü ve Ortaçağ mutfağı: O dönemin yemeklerinde en büyük fark, yoğun baharat kullanımı olarak öne çıkıyor. Arapların mutfağa kazandırdığı tarçın, karanfil ve zencefil gibi baharatlar yemeklere hem tatlı hem de tuzlu lezzetler katıyor. Baharat pahalı olduğu için statü göstergesi olarak görülüyor.

Ortaçağ’da sofra kültürü ve yeme alışkanlıkları: O dönemde yemekler ana malzemenin tek başına ya da garnitürle servis edilmesiyle hazırlanıyormuş. Bu gelenek günümüzde de sebzelerin et veya balıktan ayrı sunulması şeklinde devam ediyor. Ayrıca 15. yüzyılda sofra düzeni ve yemek yeme alışkanlıklarının geliştiği görülüyor.

Günümüz damak tadının uzağında: Kitaptaki bazı yemekler bugünkü damak tadına ağır gelebilir. Örneğin salsa granada tavuk ciğeri, tarçın, yumurta ve domuz yağı gibi malzemeler içerirken freixures adlı tarif, domuz ciğeri ve akciğerini sirke ve baharatlarla tatlandırarak hazırlanıyor. Bademlerin sos kıvamlandırıcı olarak kullanılması ise Arap mutfağının etkilerini gösteriyor.

Not almalı: Valencia Üniversitesi’nde düzenlenen sergi, Sent Soví kitabının 700. yılını kutluyor. Ortaçağ yemek kitapları, mutfak eşyaları ve şölen sahnelerini içeren sergi, 4 Mayıs’a kadar ziyaret edilebilir. Ayrıca, şef Jorge de Andrés’in düzenlediği tadım etkinlikleri ile Ortaçağ mutfağı deneyimlenebiliyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

apéro

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

NEREDE YAYIMLANDI?

apéroapéro
∙

BÜLTEN SAYISI

🗞️ Markiz deneyimi, e-Taste teknolojisi

Şef Carlo Bernardini ve :mentalKLINIK'in işbirliği "Dehşetli Güzel" Markiz’de. Bilim insanları e-Taste ile sanal gerçeklikte tat deneyimi sunuyor. Uludağ İçecek’in başına Levent Kömür getirildi. Saint Laurent, Paris’te sushi restoranı açtı.

05 Mar 2025

Versuni ile birlikte
Markiz'den

YAZARLAR

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

İLGİLİ OKUMALAR

apéroapéro
∙

HİKAYE

Daday'da iki gün: Hasattan kışa

Batı Karadeniz’in iç kesimlerindeki Daday, deniz etkisinin azaldığı, yüksek rakımlı ve ormanlık bir coğrafyada yer alıyor. Ormanlar, meralar, tarım arazileri ve köyler birbiriyle iç içe. Üretim ise iklimin ve mevsimlerin çizdiği sınırlar içinde ilerliyor. İki gün boyunca ziyaret ettiğimiz çiftlikler, bu koşullarla kurulan farklı ilişkileri anlamak için iyi birer durak.

Reyhan Ülker

·

24 Eki 2026

Daday'da iki gün: Hasattan kışa
apéroapéro
∙

HİKAYE

İstanbul’da mevsimi balık söylerdi

Bir zamanlar İstanbul’un takvimi deniz üzerinden tutulurdu. Palamutun, lüferin ve uskumrunun gelişi mutfakta neyin pişeceği kadar, kayıkların ne zaman suya ineceğini, balıkçı tezgahlarının görünümünü ve şehrin gündelik akışını da belirliyordu. Bazı şeyler hiç değişmiyor. Ekim geldiğinde İstanbul’da gözler hâlâ yeniden denize çevriliyor.

Büşra Soydemir

·

17 Eki 2026

İstanbul’da mevsimi balık söylerdi
apéroapéro
∙

HİKAYE

Londra gastronomi rotası: Borough Market’tan Bermondsey Street’e

Londra’yı gastronomi üzerinden tanımak için her zaman şehrin en yeni restoranlarının peşine düşmek gerekmiyor. Bazen birkaç sokaklık bir rota, şehrin yemek kültürünün nasıl değiştiğini görmek için yeterli. Borough Market’tan Bermondsey Street’e kadarki bu bölge de bunun iyi örneklerinden biri. Emre Onar, sevdiği duraklar ve kendi deneyimleri üzerinden bu kısa mesafeyi adım adım anlatıyor; kahveyle başlayan rotayı pazar tezgahlarından restoranlara, oradan da Bermondsey Street’in sakinliğine taşıyor.

Emre Onar

·

10 Eki 2026

Londra gastronomi rotası: Borough Market’tan Bermondsey Street’e
apéroapéro
∙

HİKAYE

Hasat, Mutfak ve Sofra: WMF ile Urla’da bir akşam

Urla’da sofraya giden yol, toprağın ve mevsimin sunduklarıyla başlıyor. WMF işbirliğiyle, Şef Dilek Yetkiner eşliğinde lavantalardan Ege otlarına uzanan bir hasadın ardından mutfağa geçtik. Doğada başlayan akşamı, uzun bir yaz akşamına yakışan sofrada, Bi’ Masa Akademi’de pişirdiklerimizle tamamladık.

05 Eki 2026

Hasat, Mutfak ve Sofra: WMF ile Urla’da bir akşam
apéroapéro
∙

HİKAYE

Şef Kanji Kobayashi’nin İstanbul notları

İki Michelin yıldızlı Villa Aida’nın kurucu şefi Kanji Kobayashi, Vakko L’Atelier’in “Guest Chef Dinner” serisi için İstanbul'daydı. Şef Kobayashi, sohbetimizde İstanbul’da karşılaştığı malzemeleri kendi mutfak diliyle yeniden düşünürken şehrin yemek kültüründe kendisine tanıdık gelen ve ayrışan noktaları anlattı.

Reyhan Ülker

·

03 Eki 2026

Şef Kanji Kobayashi’nin İstanbul notları