Dergi sektörüne kısa bir bakış

Aposto Kurucu Ortağı

"Magazine" kelimesinin Türkçedeki tam karşılığı “dergi”. Türkiye tarihinin bir noktasında bu kelime nasıl ünlülerin hayat haberlerinin verildiği köşelere adını verdi emin olamasam da *magazinin* etimolojisi oldukça ilgi çekici.

Arapça depolama alanı olarak kullanılan *maḵzan* bugün özellikle şarapların depolandığı yer olarak sıkça geçen “mahzen” kelimesini doğuruyor. Buradan İtalyanca ve Fransızcaya “depo alanı” olarak geçerken fotoğrafların, makalelerin, farklı bölümlerin bir araya toplandığı "magazine" kelimesine ilham oluyor.

Dergileri özenle bir araya getirilmiş görsel ve metinsel bir içerik gösterisi olarak tanımlamak mümkün. Bu gösteriler yüzyıllardır medyanın en önemli kollarından birini oluştururken son 15 yıldır varoluşunun en büyük krizini yaşıyor.

• 2015-2020 yılları arasında ABD dergi ve periyodik yayın endüstrisi %5,5 küçüldü. Basılı derginin gün geçtikçe küçülen pazar payına karşılık dijital yayıncılıktaki reklam gelirlerinin dramatik artışı kaçınılmaz. Ancak kelime olarak dahi fiziksel objelerin bir araya getirildiği bir depo alanı anlamına gelen dergiler tam sayfa görselleri, deneysel tipografik dokunuşları, üzerine aylarca çalışılan kapak tasarımları olmadan dijitalde tam olarak neler yapıyor?
   
• Eğer gazete sektörünü Google aramaları ve AdSense bitirdi şeklinde genel bir indirgeme yaparsak dergilerin sonunun Instagram ve benzeri sosyal medya mecraları olduğunu söylemek de aynı derecede bir yaklaşım olur. Kelime anlamı dahi “instant” (anlık) “gram” (telegram kelimesindeki gibi iz bırakan, kaydedilen, yazılan kayıtlar) olan bir sosyal medya mecrasının dünyaya yepyeni bir görsel alan yaratarak dergilerin işlevini üzerine alması bana kalırsa teknoloji tarihinin kırılma noktalarından biri. Artık basılı dergi almıyoruz çünkü Instagram’da anlık olarak görsel tatminler yaşayabiliyoruz. Ancak bir mecranın hem sosyal hem de medya ihtiyaçlarımızı aynı anda karşılaması ne kadar sağlıklı? Kişiler için tasarlanmış bir platform, dergiler gibi donanımlı editoryal ekipler için ne kadar farklı özellikler sunabiliyor? Kişiler için tasarlanmış bir platform, dergilere alternatif gelir kapıları yaratıyor mu?
   
• Dergilerin fiziksel bir obje olarak dahi rengârenk geniş dünyasına karşılık tek bir gönderi formatına ve telefon ekranlarına bizi kapatan sosyal medya mecraları şüphesiz dergiler için tasarlanmış araçlar değil. Tam olarak da bu yüzden 20 yıl önce gazete ve dergilerin toplumdaki işlevini şu an influencer'lar görüyor. Instagram’ın bireyden bireye görsel paylaşım mecrası olduğunu düşündüğümüzde bu dönüşüm zaten tarihsel olarak kaçınılmaz. Ancak teknoloji endüstrisinin, Silikon Vadisi’nin ve teknoloji girişimcilerin sorusu medya endüstrisinin geleceğini (ve belki de geleneksel anlamda bitişini) sosyal medya mecralarına bırakıp bırakmamak gerektiği olmalı. Bu soruya Aposto’nun cevabı şüphesiz hayır.
   
• Dergi (ve genel anlamda medya) sektörünün bunalımını teknolojik gelişmelerin, Silikon Vadisi’ndeki en büyük değerlemelerin son 10 yılda sosyal medya yönüne kaymış olmasına bağlıyorum. 2020 teknoloji girişimcilerinin temel amaçlarından biri yeni yayıncılık araçları, alternatif gelir modelleri, platformlar üretmek ve “sosyal” ile “medya” kelimelerini ayrı ayrı tekrardan tanımlamak olmalı. Bilgi kirliliğinin, anlamsız içerik akışının, demokratik aksaklıkların ve kişisel - toplumsal tıkanıklığın önüne bu araçlarla geçebileceğine inancım tam.

Aposto bu yolculuğa yeni yayıncılık yazılımları, içerik platformları ve alternatif yayınlar üreten bir teknoloji şirketi olarak büyük bir merak, heyecan ve üretim arzusuyla atılıyor. Dergilerin geleceği için yeni teknolojilerle karşılaşmak üzere...