Parmesan üreticilerinin sahte ürün savaşı

İtalya'nın ünlü peyniri Parmigiano Reggiano dünyada en çok sahtesi yapılan peynirlerden biri. Üreticiler peynirlerinin benzerlerine karşı koymanın yeni bir yolu olarak mikroçip kullanımını buldu. Bu hamle, üretimi denetleyen birlik Parmigiano Reggiano Konsorsiyumu'nun (PRC) gerçekleştirdiği en son yenilik. Parmigiano Reggiano Konsorsiyumu (PRC), bir asırdır gerçek peynirin sürdürülebilirliği için üretimde gereklilikleri yerine getirmeyen daha ucuz taklitlerle mücadele etmeye çalışıyor.

• Nedir? Geçmişi orta çağlara kadar uzanan peynir, 1996 yılında AB'nin ödüllü korumalı menşe tanımı (PDO) statüsünü kazandı. Bu kurallara göre Avrupa'da parmesan olarak adlandırılabilecek tek tür olan Parmigiano Reggiano, Parma ve Reggio Emilia eyaletleri de dâhil olmak üzere kuzey İtalya'nın küçük bir kısmında üretilmelidir. Buna ek olarak, ortalama 40 kg ağırlığındaki peynir çarklarının dağlık bir bölgede en az 12 ay olgunlaştırılması gerekiyor. Peynirler üretimden iki yıl sonra uzmanlar tarafından kaliteye uygun olduklarından emin olmak için test ediliyor. PDO statüsü, belirli bir coğrafi bölgede tanınmış bilgi birikimi kullanılarak üretilen, işlenen ve hazırlanan gıda maddelerine veriliyor. Fransız şampanyası, Portekiz limanı ve Yunanistan kalamata zeytinyağı PDO’lu ürünlerden bazıları.
• Neden? Sertifika almanın katı kuralları göz önüne alındığında bu tür lezzetler genellikle daha yüksek fiyatlara satılıyor. Bu durum sertifikalı ürünleri taklitçiler için cazip bir pazar hâline getiriyor. Ürünlerini korumak için mücadele eden üreticiler artık en modern kimlik doğrulama yöntemlerini deniyor. 
• Nasıl? 120 bin Parmigiano Reggiano çarkının kabuğunda bulunan etiketlere tuz tanesi büyüklüğünde mikro aktarıcılar yerleştiriliyor. Mikroçipler gıda açısından güvenli ancak peynirin süt proteini kazeinden yapılan sert kabuğundaki konumları göz önüne alındığında zaten tüketici tarafından yenilmesi pek olası değil. Tüketicilerin ürünlerini geldiği yere kadar takip etmelerine olanak tanıyan bu teknoloji uzun ömürlü ve taranabilir gıda etiketleri olarak çalışıyor. ABD şirketi p-Chip Corporation tarafından üretilen cihazlar, doğrudan bir QR kod etiketine yerleştiriliyor ve şirkete göre fiziksel öğeler için küçük dijital bağlantı noktaları olarak işlev görüyor.
• Detaylar: Yeni mikroçipler uzun ömürlü bir gıda maddesi arayan Benedictine ve Sistersiyen rahipleri tarafından icat edilen ve bin yılı aşkın bir geçmişe dayanan peynirin tarihinde geldiği son aşama. Üreticiler, parmesanın uluslararası pazarlara ihracatının arttığı ve geçen yılki üretimin yarısından azının İtalya sınırlarının dışına çıktığı bir dönemde artık yeni teknolojiye ihtiyaç olduğuna inanıyor.
• Arka plan: Sahte çeşitlerden kaynaklanan tehdit ilk kez Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra Arjantin'e giden İtalyan göçmenler tarafından yaratılan Reggianito adlı bir Güney Amerika taklidinin piyasaya sürülmesiyle ortaya çıktı. Geçen yıl Parmigiano Reggiano Konsorsiyumu ABD gıda devi Kraft Heinz'in "Kraft parmesan peyniri" ticari markasını Ekvador'da tescil etmesini engellemeyi başardı. AB'nin PDO statüsünün Avrupa dışında her yerde tanınmadığı göz önüne alındığında bu gelişme kayda değer bir zafer olarak karşılandı.