İspirto yasası

2013'ten beri hayatımızda olan alkol pazarlama kısıtlamalarına bir bakış
İspirto yasası

Saf - 14 Nisan
Saf ile birlikte

Doğanın öz lezzetleri: Saf

Euromonitor International tarafından yayımlanan yakın tarihli bir rapor; 2020'de dünya çapında tüketicilerin % 40'ının hayvansal gıda tüketimini azaltarak bitki bazlı beslenmeye yöneldiğini gösteriyor. Bitki bazlı beslenmeye yükselen ilgi…

Daha fazlasını öğren →

apéro

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

“Toplumsal yasaklar beraberinde her zaman bir tür tatminsizlik getirir.” (Renata Salecl). Türkiye Cumhuriyeti'nde Alkollü İçecekler Yasası’nın durumunu tek bir cümleyle anlatacak olursak Renata Salecl'ın Seçme İkilemi kitabında yer alan bu bölüm, tüm konuyu özetler nitelikte. 

Hatırlayalım: Türkiye'de alkollü içecekler ve onların piyasadaki varlıklarıyla ilgili yasa, 24 Mayıs 2013'te 6487 sayılı torba kanunla yürürlüğe girdi. Aynı yılın haziran ayında uygulanmaya başlayan yasa, sosyal tüketimin yüksek olduğu 22:00-06:00 saatleri arasında, içeceğin kapalı ambalajda satışının gerçekleştiği (marketler, tekeller, bakkallar) satış kanallarında, alkollü içecek satışını engellemişti. Tüketimin yoğun olduğu yaz aylarında gelen yasa, tepki çekmişti.

İletişimi kesen reklam yasakları: 4250 sayılı İspirtolu İçecekler Yasası'nın 6. maddesinin genişletilmesiye, reklam ve promosyon yasakları üretici firmaların nihai tüketiciyle iletişimini neredeyse tamamen kesti. Yasal düzenlemelerle alkollü içeceklerin ambalajları da dâhil olmak üzere, “özendirici” görsel ya da ibarelere karşı teşhire kapandı. Alkollü içecek satışı gerçekleştiren kafeterya, bar, restoranlar ve tekel bayilerinin reklam tabelaları kaldırılıp; eşantiyon ürün dağıtımı ve tadım aktiviteleri gibi faaliyetlere son verildi. 

Somut bir örnekle ifade etmek gerekirse, her yıl festival havasında geçen, Bozcaada Şarap Tadım Günleri, yasa dışı sayıldı. Aynı yasayla televizyon reklamları, dizi veya film içinde tüketiciyi “özendirecek” formda alkollü içecek teşhir etmek veya tüketmek de yasaklanmış oldu, ekranda alkol görüntülerini buzlama yöntemine geçildi.

Elde kalan yöntemler: Sosyal hedefler gözetilerek tüketimi gerçekleşen, alkollü içecek dünyasında üreticilerin tüketicilerine, niteliğini ve üretim inovasyonlarını ifade etmek için veya marka konsantrasyonunu paylaşması adına yasal sınırlamalar doğrultusunda sadece; ambalaj tasarımı, servis, sunum materyalleri ve gri alan kullanımı olarak ifade edilebilecek olan gerilla pazarlama modelleri kaldı.

Pandemi süreci: Geçtiğimiz bir yıl içinde üreticiler, marka iletişimlerini yükseltmek ve marka karakterlerini benimsetmek amaçlı viral içerikler, sosyal medya fenomenleriyle iş birlikleri, çevrim içi festivaller gibi sıkça karşımıza çıkan gerilla modellere yönelmek zorunda kaldı. Yüksek takipçili popüler kültür figürlerinin veya bir sanatçının çevrim içi platformda açmış olduğu canlı yayınlarda bira içerken görülüyor oluşu ya da Instagram'da bir kokteyl tarifi reels’ı paylaşması da alternatif stratejiler.    

Değerli olanı bulmak zorlaşıyor: Ürün bakımından inovatif üreticiler tüketiciye tam manasıyla kendini ifade edemediği için küçülmek durumunda kalırken, pazarlama yönleri güçlü üreticiler, nitelikli üretim yapmasalar dahi pazarda avantajlı duruma geçti. Bu durumda tüketicilere düşen görev, üreticinin iletişim kurmasını zorlaştıran yasaları akılda tutarak tercih edecekleri alkollü içeceklerin içeriğini ve üretim aşamalarını araştırmaları.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

apéro

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

NEREDE YAYIMLANDI?

apéroapéro
∙

BÜLTEN SAYISI

∙

PREMIUM'A ÖZEL

🌝 Ay hasadı

Bu hafta menüde ahenk değil deneysellik var: Biyodinamik tarımda ay hasadı yöntemleri ve alkollü içeceklerin pazarlamasına gelen yasaklara retrospektif bir bakış ve tabak gardiyanları.

14 Nis 2021

Saf ile birlikte
İllüstrasyon: Ece Tugay

YAZARLAR

apéro

İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.

İLGİLİ OKUMALAR

apéroapéro
∙

HİKAYE

Daday'da iki gün: Hasattan kışa

Batı Karadeniz’in iç kesimlerindeki Daday, deniz etkisinin azaldığı, yüksek rakımlı ve ormanlık bir coğrafyada yer alıyor. Ormanlar, meralar, tarım arazileri ve köyler birbiriyle iç içe. Üretim ise iklimin ve mevsimlerin çizdiği sınırlar içinde ilerliyor. İki gün boyunca ziyaret ettiğimiz çiftlikler, bu koşullarla kurulan farklı ilişkileri anlamak için iyi birer durak.

Reyhan Ülker

·

24 Eki 2026

Daday'da iki gün: Hasattan kışa
apéroapéro
∙

HİKAYE

İstanbul’da mevsimi balık söylerdi

Bir zamanlar İstanbul’un takvimi deniz üzerinden tutulurdu. Palamutun, lüferin ve uskumrunun gelişi mutfakta neyin pişeceği kadar, kayıkların ne zaman suya ineceğini, balıkçı tezgahlarının görünümünü ve şehrin gündelik akışını da belirliyordu. Bazı şeyler hiç değişmiyor. Ekim geldiğinde İstanbul’da gözler hâlâ yeniden denize çevriliyor.

Büşra Soydemir

·

17 Eki 2026

İstanbul’da mevsimi balık söylerdi
apéroapéro
∙

HİKAYE

Londra gastronomi rotası: Borough Market’tan Bermondsey Street’e

Londra’yı gastronomi üzerinden tanımak için her zaman şehrin en yeni restoranlarının peşine düşmek gerekmiyor. Bazen birkaç sokaklık bir rota, şehrin yemek kültürünün nasıl değiştiğini görmek için yeterli. Borough Market’tan Bermondsey Street’e kadarki bu bölge de bunun iyi örneklerinden biri. Emre Onar, sevdiği duraklar ve kendi deneyimleri üzerinden bu kısa mesafeyi adım adım anlatıyor; kahveyle başlayan rotayı pazar tezgahlarından restoranlara, oradan da Bermondsey Street’in sakinliğine taşıyor.

Emre Onar

·

10 Eki 2026

Londra gastronomi rotası: Borough Market’tan Bermondsey Street’e
apéroapéro
∙

HİKAYE

Hasat, Mutfak ve Sofra: WMF ile Urla’da bir akşam

Urla’da sofraya giden yol, toprağın ve mevsimin sunduklarıyla başlıyor. WMF işbirliğiyle, Şef Dilek Yetkiner eşliğinde lavantalardan Ege otlarına uzanan bir hasadın ardından mutfağa geçtik. Doğada başlayan akşamı, uzun bir yaz akşamına yakışan sofrada, Bi’ Masa Akademi’de pişirdiklerimizle tamamladık.

05 Eki 2026

Hasat, Mutfak ve Sofra: WMF ile Urla’da bir akşam
apéroapéro
∙

HİKAYE

Şef Kanji Kobayashi’nin İstanbul notları

İki Michelin yıldızlı Villa Aida’nın kurucu şefi Kanji Kobayashi, Vakko L’Atelier’in “Guest Chef Dinner” serisi için İstanbul'daydı. Şef Kobayashi, sohbetimizde İstanbul’da karşılaştığı malzemeleri kendi mutfak diliyle yeniden düşünürken şehrin yemek kültüründe kendisine tanıdık gelen ve ayrışan noktaları anlattı.

Reyhan Ülker

·

03 Eki 2026

Şef Kanji Kobayashi’nin İstanbul notları