Mantarlar, milyonlarca türü ve yeryüzünde yaşamın devam etmesindeki kritik rollerine rağmen insanlığın en az tanıdığı organizmalardan. Bitkilerden ziyade hayvanlarla daha yakın akraba olan bu canlılar; gıda döngüsünün, insan sağlığının, ekosistemlerin ve küresel atmosfer kimyasının sürdürülmesini sağlıyor. Peki 1960’lara kadar bitki kategorisinde sayılan bu gizemli krallığı yakından incelemek ve keşfetmek isteyenler nerelere gitmeli?

Spontanlığı, yavaşlamayı, düşünmeyi yeniden hatırlamak yalnızca bireysel bir iyilik hâli meselesi değil aynı zamanda son derece hayati bir psikopolitik meseledir. Çünkü bazen bir felaketi başlatan, büyük bir ideoloji değil, sadece dürtüyle eylem arasındaki o hayati boşluğun çökmesi de olabilir. Bugün en radikal politik eylemlerden biri, hızın, öfkenin, teşhirin ve tepkiselliğin kutsandığı bir dünyada o boşluğu yeniden savunmaktır.

Türkiye’de 5G’nin ticari başlangıcını bir “nesil değişimi”nden ibaret görmek yanlış olur. Bu, aynı anda bir frekans politikası, bir sanayi politikası, bir saha mühendisliği programı ve bir sürdürülebilir operasyon mimarisi olacak. Önümüzdeki dönemde gerçek farklılaşmayı yaratanlar, 5G sinyalini doğru mimariyle, doğru bakım modeliyle ve gerçek ekonomik değer üretecek şekilde kullananlar olacak.

Yeni damıtılmış bir distilat sert ve köşelidir; ona rengini, derinliğini ve katmanlı aromalarını kazandıran ise fıçıda geçen yıllardır. Ahşapla kurulan uzun temas sırasında viski hem aromalar kazanır hem bazı bileşenlerini geride bırakır hem de zaman ve hava ile etkileşerek nihai karakterine doğru evrilir. Viskinin gerçek kimliğinin, nasıl inşa edildiğini adım adım ele alıyoruz.

Bir çırpıda geçen haftanın öne çıkan gelişmeleri.

"Sarı Zarflar" filminde politik görüşleri nedeniyle kamu görevinden uzaklaştırılan sanatçı ve akademisyen bir çiftin mesleki sürgündeki çırpınışlarını ve dönüşümlerini anlatan İlker Çatak ile Altın Ayı ödüllü filmini konuştuk.

Yapay zeka ve uzay teknolojilerinin askerî teknolojide şimdiki gibi kullanılmaya başlanması, başta hedefleme ve karar mimarisi olmak üzere savaşma biçimlerini kökten değiştirdi. Bu yeni bir dönüm noktası. Öte yandan teknoloji askerileştiğinde sivillerin daha az zarar görmesini bekleriz. Peki neden aksi oluyor ya da oluyor mu? Türk Hava Kuvvetleri eski harekat başkanı Emekli Hava Pilot Tüm Gen. Ateş Mehmet İrez’e sorduk.

Yapay zeka endüstrisi sihir evresinden bilançoların ve fizik yasalarının konuşulduğu soğuk gerçeklik evresine sert iniş yaptı. OpenAI’ın büyük sükse yaratan Sora aracını aniden kapatması bunun ilk işaretlerinden. Ama durum, ne bundan ne de finansal bir krizden ibaret. İşin yutturmaca kısmından çıkıp gerçekliğe, yani endüstriyel verimlilik kısmına geçişin sancılarıyla karşı karşıyayız.

Distopik öykülerden oluşan "Çınlayanlar" adlı ilk kitabı okurla buluşan Yeşer Sarıyıldız'ın yazı yaşamı dijital mecralarda başlamış. Uzun yıllardır teknoloji, toplumsal cinsiyet ve ifade özgürlüğü üzerine yazan Sarıyıldız, son yıllarda yapay zeka ve dijital sanat odaklı sergilerin küratörlüğünü üstleniyor. Sarıyıldız'la "Çınlayanlar", distopik evrenler ve uygarlığın sarsılan temelleri üzerine konuştuk.

ABD’nin uzay keşif programlarına kronolojik olarak bakıldığında, NASA’nın en iddialı hamlelerinin çoğu zaman ekonomik sıkışma, bütçe baskısı ve siyasi belirsizlik dönemlerine denk geldiği dikkat çeker.

Küresel ekonomi zaman zaman krizlerle sınanır. Ancak bazı dönemler vardır ki yaşananlar yalnızca bir dalgalanma değil, oyunun kurallarını kökten değiştirir. Bugün Ortadoğu’da yükselen jeopolitik tansiyon tam da böyle bir döneme işaret ediyor. Türkiye ekonomisi ise bu sürecin tam merkezinde hem ciddi risklerle hem de sınırlı fırsatlarla karşı karşıya.

Hollanda hastalığı, bir ekonomiye güçlü döviz girişi yaratan, gündelik ifadeyle “patlayan” bir sektörün, reel kur değerlenmesi ve üretim faktörlerinin yeniden dağılması kanallarıyla diğer sektörleri zayıflatması olarak özetlenebilir.

Küresel enerji akışının en kritik noktalarından biri olan Hürmüz’deki kriz, alternatif rota arayışlarını yeniden gündeme taşıdı. Türkiye ise Kalkınma Yolu projesi ve lojistik altyapısıyla bu arayışın doğal adaylarından biri olarak öne çıkıyor. BlackRock Başkanı Larry Fink’in ziyareti, bu jeoekonomik tablonun sermaye tarafında da dikkatle izlendiğine işaret ediyor.

Savaşın kazananı olmaz belki ama ABD ve İsrail’in İran’a başlattığı saldırılarda birinci ay geride kalırken, Washington’ın küresel arz sıkıntısını hafifletmek için kuralları gevşetmesi Rusya’ya beklemediği bir kazanç sağladı. Rusya, petrol gelirlerini artırırken Tahran ile doğrudan diplomasi yürüten Çin de kendi gemilerini Hürmüz Boğazı’nda geçirip 11 milyon varilden fazla İran ham petrolünü kıyılarına çekmeyi sürdürüyor.

TBMM’ye sunulan yeni kanun teklifiyle çalışan annelerin ücretli doğum izni süresinin 16 haftadan 24 haftaya çıkarılması planlanıyor. Teklif, özel sektörde çalışan babaların iznini de 5 günden 10 güne yükseltiyor. Öte yandan kadın örgütleri ve uzmanlar, ücretsiz kreşlerin eksikliğinin düzenlemenin etkisini sınırladığını ve kadınların istihdama katılımıyla ilgili risk oluşturduğunu belirtiyor. Peki Türkiye'de kreşler, ihtiyacı karşılamaya yakın mı?